Những ngành nghề ít người học đang dần trở thành lựa chọn của người trẻ có tư duy dài hạn. Khi các ngành “hot” ngày càng bão hòa, lĩnh vực kén người theo học thiếu hụt nhân lực. Khoảng trống đó tạo ra cơ hội việc làm ổn định, mức thu nhập cao.
Tại sao ngành ít người học trở thành xu hướng mới?
Sự dịch chuyển trong tư duy chọn nghề không phải ngẫu nhiên. Dưới đây là những nguyên nhân khiến ngành học kén người ngày càng được săn đón.
Quy luật cung cầu của thị trường lao động
Theo báo cáo ILO năm 2023, 65% doanh nghiệp tại châu Á - Thái Bình Dương gặp khó khăn tuyển dụng nhân sự có kỹ năng chuyên sâu. Khi nguồn cung khan hiếm, mức lương chi trả có thể cao gấp 2–3 lần so với các ngành phổ thông.
Ít người theo đuổi dễ thăng tiến
Không giống các ngành có hàng nghìn sinh viên tốt nghiệp/năm. Những ngành nghề ít người chọn thường số lượng ứng viên hạn chế. Điều này giúp người lao động:
-
Dễ được giữ lại lâu dài
-
Có cơ hội lên vị trí quản lý sớm
-
Ít chịu áp lực đào thải.
Tính đặc thù cao khó thay thế
Phần lớn các ngành kén người đều yêu cầu kiến thức chuyên sâu, khả năng phân tích và kinh nghiệm thực tiễn. Những yếu tố kể trên công nghệ hay AI khó thay thế trong tương lai gần.
Công việc yêu cầu kiến thức chuyên sâu, khả năng phân tích và kinh nghiệm thực tiễn
Top 8 những ngành nghề ít người học có thu nhập "khủng"
Dưới đây là phân tích chi tiết về 8 lĩnh vực đang "khát" nhân lực có mức lương mơ ước.
Kỹ thuật hạt nhân
Ngành này đứng đầu trong danh sách các lĩnh vực đòi hỏi trình độ tư duy logic cao. Thực tế, ít sinh viên dám theo đuổi bởi độ khó và tính chất nghiêm ngặt của giáo trình đào tạo. Tuy nhiên, cơ hội nghề nghiệp rộng mở tại các viện nghiên cứu vật lý, bệnh viện lớn ứng dụng y học hạt nhân trong điều trị ung thư. Ngoài ra, có thể làm việc cho các tổ chức năng lượng quốc tế với mức lương lên đến hàng nghìn USD.
Vật lý năng lượng
Tương tự kỹ thuật hạt nhân, vật lý năng lượng tập trung vào nghiên cứu và tối ưu hóa các nguồn tài nguyên năng lượng mới. Trong bối cảnh thế giới đang chuyển dịch sang năng lượng xanh và bền vững, chuyên gia vật lý năng lượng trở thành đối tượng được săn đón tại tập đoàn đa quốc gia và chính phủ.
Ngôn ngữ học hiếm
Trong khi tiếng Anh, tiếng Trung hay tiếng Nhật trở nên phổ thông, các ngôn ngữ như tiếng Ả Rập, tiếng Ý hay tiếng Phạn ít người theo học tại Việt Nam. Ưu thế của ngôn ngữ này là bạn sẽ ít cạnh tranh trong thị trường phiên dịch cao cấp, ngoại giao. Từ đó mở ra cơ hội làm việc tại các đại sứ quán với mức lương cao do khó tìm người thay thế.
Tâm lý học tội phạm
Một ngành nghề đòi hỏi thần kinh thép và khả năng tư duy phân tích sắc bén. Chuyên gia tâm lý học tội phạm đóng vai trò quan trọng trong việc xây dựng hồ sơ tâm lý và hỗ trợ điều tra.
Hiện nay, nhu cầu tại các cơ quan tư pháp và an ninh đang tăng cao. Trong khi số lượng nhân sự được đào tạo bài bản tại Việt Nam chỉ đếm trên đầu ngón tay.
Nghề đòi hỏi thần kinh thép và khả năng tư duy phân tích sắc bén
Giám định pháp y
Đây là lĩnh vực kết hợp giữa y khoa và pháp luật. Công việc giám định pháp y đòi yêu cầu tỉ mỉ, kiên trì và tâm lý vững vàng. Do đặc thù công việc thường xuyên tiếp xúc với hiện trường nhạy cảm nên ít người lựa chọn. Điều này dẫn đến tình trạng thiếu hụt nhân sự trầm trọng tại các cơ quan giám định quốc gia, mở ra cơ hội thăng tiến lớn.
Công nghệ sinh học biển
Việt Nam là quốc gia có đường bờ biển dài và nguồn tài nguyên sinh vật biển phong phú. Tuy nhiên lại thiếu trầm trọng các chuyên gia nghiên cứu sâu về lĩnh vực biển.
Các tập đoàn nông nghiệp và dược phẩm lớn luôn sẵn sàng trải thảm đỏ mời gọi nhân sự có chuyên môn về công nghệ sinh học biển để phát triển các sản phẩm từ đại dương.
Nuôi trồng thủy sản công nghệ cao
Thay vì cách nuôi trồng truyền thống, ngành đang áp dụng tự động hóa và kỹ thuật di truyền để nâng cao năng suất. Bối cảnh thị trường đang chuyển mình mạnh mẽ nhưng nhân lực chất lượng cao khan hiếm. Vì vậy, ngành trở thành một trong những nghề thu nhập tốt trong khối ngành nông nghiệp.
Kỹ thuật phục chế cổ vật
Sự kết hợp giữa nghệ thuật hội họa và khoa học vật liệu đã hình thành nghề phục chế cổ vật. Tại các bảo tàng lớn hoặc tổ chức bảo tồn văn hóa quốc tế, nhu cầu tìm kiếm những thợ phục chế có tâm luôn hiện hữu.
Công việc yêu cầu tính tỉ mỉ và lòng đam mê với lịch sử. Phục chế đồ cổ mang lại nguồn thu nhập cao từ dự án bảo tồn di sản cấp quốc gia và quốc tế.
Phục chế cổ vật yêu cầu tính tỉ mỉ và lòng đam mê với lịch sử
Những thách thức khi theo đuổi nghề ít người chọn
Mặc dù cơ hội nghề nghiệp lớn nhưng đặt ra không ít rào cản mà người học cần chuẩn bị tâm lý để vượt qua.
Rào cản về thông tin
Một trong những khó khăn lớn là việc tiếp cận nguồn tài liệu. Vì ngành hiếm, bạn sẽ khó lòng tìm thấy các diễn đàn chia sẻ kinh nghiệm hay cộng đồng học thuật lớn mạnh. Việc tìm kiếm người dẫn dắt cũng đòi hỏi sự nỗ lực và chủ động cao từ phía người học.
Định kiến xã hội
Áp lực từ phía gia đình và xã hội là điều khó tránh khỏi. Những ngành nghề bị coi là không ổn định hoặc không có tương lai dưới góc nhìn của người chưa hiểu rõ về thị trường. Người theo học phải có bản lĩnh bảo vệ chính kiến và chứng minh lựa chọn của mình thông qua kết quả thực tế.
Yêu cầu khắt khe
Thành công trong các lĩnh vực này không dành cho sự hời hợt. Đòi hỏi tố chất đặc biệt, sự bền bỉ và tinh thần tự học cao. Những yêu cầu về kiến thức chuyên môn khắt khe hơn so với các ngành phổ thông. Do đó, bạn phải liên tục nghiên cứu và cập nhật để không bị lạc hậu.
Những ngành nghề ít người học tiềm năng cho những ai dám bước ra khỏi vùng an toàn và có tầm nhìn xa về sự nghiệp. Chọn lựa lối đi riêng giúp khẳng định được bản sắc cá nhân.
Xem thêm:
